حوزه علمیه الزهرا(س)
شهرستان شیراز
تحقیق پایانی سطح دو (کارشناسی)

مهدویـــت ستــــیــزی

استاد راهنما

سر کار خانم منا زاده

استاد داور

سر کار خانم فلاح زاده

نویسنده

سیده زکیه حسینی

چکیده:
اسلام تنها دینی است که ادعای تشکیل حکومت جهانی را دارد و شیعه با بیان “نظریه مهدویت"نقشی اساسی در این زمینه ایفا می کند.به همین دلیل گاه شاهدیم که مهدویت مورد سوء استفاده واقع شده و یا مورد حمله و تهجم مخالفان قرار گرفته است. در نوشتار حاضر با رجوع به کتب معتبر حدیثی و تاریخ اهداف و عوامل مبارزه با مهدویت و طرق آن مورد بررسی قرار گرفته است.
در این تحقیق ابتدا مختصری از زندگی نامه امام مهدی(عج) بیان می شود سپس هدف مخالفان که نابودی روح امید وپایین آمدن توان مقاومت مسلمانان است مورد بحث قرار گرفته و بعد از آن عوامل این ستیز که جهل ونادانی عامه مردم ومنفعت طلبی و دخالتهای استکبار است بیان می شود.سپس از راه هایی که مخالفان برای مبارزه استفاده می کنند صحبت میشود که عبارتند از انکار امام ،تحریف که در دو بخش انتظار منفی در مفهوم و انتظار منفی در اسناد بیان شده بحث می شود و در این باب دو آسیب تربیت دینی با عنوان های “کمال گرایی و سهل انگاری"و “حصاربندی وحصار شکنی"تفصیلا آورده شده و سپس عملکردمخالفانی همچون ابن خلدون و راه هایی که اینان در پیش گرفته اند گفته شده است.
بعد از آن سخن از تخریب به میان می آید که تحت دو عنوان “کشتار وخونریزی"و"قیام بدون کشتار” مطرح می گردد.پس ازآن موضوع جایگزینی تحت دو عنوان “ایجاد فرقه های انحرافی"و"جهانی شدن و جهانی سازی” مطرح می گردد.در آخر راه های مقابله با عملکرهای آنان تحت عناوین “تثبیت در مقابل انکار"و"خرافه زدایی در مقابل تحریف"و"تبیین زیبایی هادر مقابل تخریب"و"رسوایی فرقه های انحرافیگبیان می شود.

واژگان کلیدی :
مهدویت، ستیز کردن، انتظار، تحریف، تخریب، استکبار، متمهدی، فرقه، نحلة، منجی.

حوزه علمیه الزهرا(س)
شهرستان شیراز
تحقیق پایان سطح دو (کارشناسی)

آسمان و زمین در قرآن

استاد راهنما:
خانم غفارنیا
استاد داور:
سرکار خانم فلاح زاده
محقق :
عاطفه هاشم بیگی
پاییز 89

چکیده :
زمین و آسمان در قرآن موضوع این نوشتار می باشد که از لحاظ ابعاد و جودی این دو در آیات مورد بررسی قرار گرفته اند. چون آیات فراوانی به آیت بودن زمین و آسمان، تفکر در خلقت این دو ، اشاره دارند و نیز سوگندهای متعددی که اشاره به اهمیت و عظمت این 2 پدیده دارند. گواه این هستند که نباید سرسری از کنارشان گذشت پس با تدبیر در چگونگی خلقت و ابعاد وجودی آنها چه در بعد مادی وچه در بعد معنوی واز همه با تفکر در برکات وجودی آن می توان به اهمیت آن پی برد. مطالب این مبحث با استفاده از کتب مورد بررسی قرار گرفته است و چون موضوع قرآنی بوده است اصلی ترین کتب، کتب تفسیری بوده است و کلمات کلیدی که در این تحقیق بیشتر با آن برخورد خواهیم داشت عبارتند از ارض، زمین، سماء، آسمان، د حوالارض، مدالارض، عرش و دخان .

حوزه علميه الزهرا(عليها السلام)
شهرستان شیراز

تحقيق پايان سطح دو (كارشناسي)

انفاق در قرآن

استاد راهنما:
سرکار خانم فتحی

محقق:
مرضیه مفتخر

تابستان 1387

در اين پژوهش به بررسي مسئله انفاق از ديدگاه قرآن پرداخته شده است در بسياري از آيات قرآن مسئله انفاق و كمك به ديگران به عنوان يكي از صفات متقين و انسانهاي وارسته بيان شده است.
انفاق، دادن عطيه در راه خدا و مرتفع ساختن احتياجات مجتمع و انجام كارهاي اصلاحي و كوشيدن در پيدايش رفاه عمومي است و به تعبير ديگر، انفاق مصرف و خرج مال در راه خدا اعم از واجب و مستحب، در جهت تعديل ثروت و پركردن شكاف ها و خلأها كه همان نابسامانيهاي اقتصادي هستند، مي باشند.
انفاق، رابطه انسان را با جامعه اش پايدار مي سازد و از اين رو فقرها، نيازها مستمنديها را از بين مي برد.
البته مفهوم انفاق تنها پرشدن خلأهاي اجتماعي نيست بلكه رابطه اي با ساخته شدن انسان هم دارد، زيرا انسانها در سايه گذشتها، بخششها و ايثارها، روحشان روح الهي- انساني مي گردد. بر اين اساس نداشتن و ندادن كمال نيست، بدست آوردن و از خود جدا ساختن عامل سازندگي انسان است.
انفاق و اخراج مال آزمايش و امتحاني است كه بدين وسيله ميزان از خودگذشتگي و فداكاري انسان، مشخص مي گردد. آيات بسياري در قرآن مجيد بدين مطلب صراحت دارد كه يكي از موارد و موضوعاتي كه خداوند به آن انسان را آزمايش و امتحان مي كند مال و ثروت است.
بنابراين انفاق و جهاد با مال از مهمترين اصول آموزشي و پرورشي در برنامه هاي اجتماعي و روش هاي اقتصادي اسلام است. اين اصل ريشه اي و مهم و در برگيرنده ابعاد زندگي انسان است كه پايه هاي ثروت اندوزي و خوش گذراني را منهدم مي سازد و بناي يك زندگي سراسر انساني و با فضيلت و كمال و پايداري را براي همگان مي سازد.
منابع مهمي كه در اين پژوهش به كار رفته است: تفسير نمونه، تأليف ناصر مكارم شيرازي، تفسير الميزان، تأليف محمد حسين طباطبايي، كتاب كليد بهشت نوشته علي محمودي ارسنجاني، كتاب انفاق نوشته عباس علاقه بنديان، كتاب خيرات و مبرات از منظر قرآن نوشته علي اكبر صاحبي فرد و كتاب صدقه و نقش آن در تأمين اجتماعي نوشته غلام رضا اكبري، و روش كار به صورت كتابخانه اي و فيش برداري مي باشد.
واژگان كليدي: نفق، انفاق

قابل توجه طلاب گرامی حوزه الزهرا شیراز

واحد پژوهش این حوزه قصد دارد دوره های آموزشی

• وبلاگ نویسی
• آشنایی با نرم افزارهای علوم اسلامی نور
• و کارگاه پایان نامه نویسی

را در تابستان و بعد از ماه مبارک رمضان برگزار کند .

از همه طلاب علاقمند دعوت می شود در صورت تمایل نام و دوره آموزشی منتخب خود را به معاونت پژوهش اطلاع دهند.

اشتراک گذاری این مطلب!

حوزه علميه الزهرا (عليهاالسلام)

تحقيق پاياني سطح دو (كارشناسي)

اصحاب در قصه های قرآنی

استاد راهنما :
جناب آقاي پورعلي فرد

استاد داور :

سر کار خانم فلاح زاده

پژوهشگر :
فاطمه ساكي

زمستان 1389

امتیاز: متوسط

چكيده
قصه همواره حضوري پيدا و پنهان در زندگي روزمره ما داشته و دارد و انسان به خاطر ويژگي هاي روحي اش به قصه علاقه دارد و به همين دليل قصه از زمان هاي گذشته تاكنون مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است و كتابهايي در مورد قصه و قصه هاي قرآن تاليف كرده اند .
قصه هاي قرآن كه از وحي الهي سرچشمه مي گيرد و به معلومات اجتماعي و اخلاقي خواننده مي افزايد ، و مفاهيم و پيام ديني را به مردم طوري بيان مي كند كه مورد علاقه ي آنها باشد تا از اين رو بتواند آنها را ارشاد و هدايت كند .
داستانها ، انسان ها را با ميراث فرهنگي و آداب جامعه خود و جهان آشنا مي سازند و قدرت تفكر را در او مي افزايند . داستان دراصل يك وسيله آموزش است كه به وسيله آن مي توان نكات آموزشي را غيرمستقيم براي خواننده بيان كند . خداوند متعال با بيان كردن قصه هاي اصحاب در قرآن كريم مي خواهد كه انسان ها از اين قصه ها درس ها و عبرت ها بگيرند .
باخواندن قصه هاي اصحاب در قرآن انسان متوجه آخرت و معاد و روز رستاخير مي شود .
امر به معروف و نهي از منكر واجب است و خداوند انسان را در تمام مراحل زندگي مورد آزمايش قرار مي دهد و جان نثاري در راه توحيد و عظمت قرآن و تشريع بعثت و جزا در روز قيامت در اين قصه ها را مي توان فهميد .

کلید واژه ها: قصه ، اصحاب ، اخدود ، اصحاب فیل،اصحاب سبت ، اعراف ، اصحاب کهف

حوزه علميه الزهرا(عليها السلام)
شهرستان شيراز

تحقيق پاياني سطح دو (كارشناسي)

استعلاءواخلاق بني اسرائيل در قرآن

استاد راهنما:
سركار خانم محسني

استاد داور:
سركار خانم فلاح زاده

پژوهشگر:
كبري كرمي خواه

زمستان 1388

چكيده

خلق به معناي صورت باطني و ناپيداي انسان است كه سرشت و سيرت نيز ناميده مي شود.اسرائيل نام حضرت يعقوب (ع) بود كه دوازده پسر داشت، كه به آنها بني اسرائيل گفته مي شد.
صهيونيسم، مسلك گروهي طرفدار نفوذ و سلطه يهوديان بر همه جهان هستند، كه هدف آنها رسيدن به حكومت جهاني است، اين گروه افراطي و نژادپرست، همان بني اسرائيل و يهود نيستند.
اخلاقيات بني اسرائيل از جهل و محيط و نعمتهائي كه خداوند بر آنها عطا كرده بود، نشأت مي گيرد. اين نعمتها نيز سبب شده بود كه انديشه هاي خاصي را متصور شوند كه بر رشد اين ويژگيها كمك مي كرد.
آنان داراي ويژگيهاي بارز اخلاقي زيادي بودند. ويژگي اعتقادی آنها حس گرایی ودنیاگرایی آنهاست و ويژگيهاي اخلاقی كه آيات فراواني از قرآن انحرافات اخلاقي آنها را بيان كرده است، عبارتند از: كشتن پيامبران، طمع كاري، حس گرايي و ….
بني اسرائيل در اثر انحرافات و اعمال ناشايست، سقوط كردند و به عقوبت خداوند دچار شدند. از جمله: عذاب هاي دنيوي آنان: نزول رجزو عذاب، طبع قلوب و… و برخي از عقوبت هاي اخروي آنان: حبط عمل، محروميت از شفاعت و… است.
در اين مجموعه پس از بخش كليات به بررسي بني اسرائيل و سير تاريخي آن و عوامل استعلائ بنی اسرائیل كه نعمت ها و انديشه هاي آنها، نسبت به خود و خدا، ويژگيهاي بارزآنها، كه ويژگيهاي اعتقادی واخلاقی است و فرجام آنها را كه عقوبت هاي دنيوي و اخروي است را بيان مي كند. براي بررسي موضوع از منابع متعدد اديان و مذاهب، تفسيري استفاده شده است، كه از جمله يهود شناخت تأملي بر انديشه، عمل و فرجام بني اسرائيل، تأليف سهيلا جلالي كندري و چهره يهود در قرآن تأليف عفيف عبدالفتاح طباره است.

كليد واژه ها: اخلاق، بني اسرائيل، يهود، ادب، صهيون و صهيونيسم واستعلاء.

حوزه علميه الزهرا(عليها السلام)
شهرستان شيراز

تحقيق پايان سطح دو (كارشناسي)

ادب انبياء (ع) در قرآن

استاد راهنما
سركار خانم نرجس السادات محسني

استاد داور
سركار خانم طيبه فلاح زاده

پژوهشگر
طيبه وفايي سعدي

تابستان 1388

چكيده

اسلام که دینی انسان ساز است برای تمام زوایای زندگی انسان برنامه هایی ارایه فرموده است و برنامه های خود را هم به صورت تئوری و هم به صورت عملی در اختیار افراد قرار داده است . یکی از مسائل مهمی که به آن پرداخته وجود ادب در زندگی افراد است و در همین راستا زندگی پیامبران را به عنوان نمونۀ عملی بیان می کند،تا هر فردی که می خواهد ایشان را در هربعد از زندگی به عنوان الگو قرار دهد. زیرا آن ها در تمام ابعاد زندگی که شامل برخورد با خدا و مردم و خانواده می شود ادب را رعایت می کرده اند، به همین جهت الگو و اسوه کامل در این زمینه هستند.
پرداختن اسلام در قرآن به مسائل تربیتی و اخلاقی از جمله ادب و تأکید اولیاء الهی در احادیث خویش بر این امور بیانگر ضرورت و اهمیت وجود ادب در رفتار و گفتار افراد جامعه است زیرا نبود ادب میان افراد جامعۀ کوچک یعنی خانواده و جامعۀ بزرگ که همان اجتماع است سبب سستی پایه های آن شده و سپس موجب ویرانی و سقوط آن می گردد. اگر فرد اعمال خود را به ادب بیاراید در میان مردم ودر نزد پروردگار دارای محبوبیت شده و علاوه بر این به اوج قرب و کمال الهی نیز دست می یابد و این موضوع هدف از بیان مسأله ادب را آشکار می سازد .
و در ادامه لازم به ذکر است که رعایت ادب در تمامی شئون زندگی انسان لازم و ضروری است که مهمترین رکن آن رعایت ادب در برابر خداوند متعال می باشد و همچنین باید نسبت به تمامی اعضای خانواده مؤدب باشد و در اجتماع و برخورد با سایر مردم در رفتار و گفتارش ادب جاری باشد.
کلید واژه: قرآن ، ادب ، انبیاء ، اسوه ، اخلاق ، تربیت .

تحقيق پايانی سطح دو (كارشناسي)

حوزه علميه الزهرا(عليها السلام)شهرستان شيراز

اخسرین و خاسرین در
قرآن و روایات

استاد راهنما:
سرکار خانم فتحی

استاد داور:

سر کار خانم فلاح زاده

محقق:
رقیه فرهادی
زمستان 1386

چكيده

تحقيق ارائه شده با عنوان «اخسرين و خاسرين در قرآن و روايات» مي باشد كه به بررسي مباحثي پيرامون خسران و خاسرين در قرآن و روايات پرداخته است و به روش كتابخانه اي جمع آوري گرديده و از كتابهاي لغوي، تفسيري و علوم قرآني، اخلاقي و روايي در آن استفاده شده است.
انكار توحيد يا نبوت يا معاد يا هر سه باعث خشم خداوند است و در صورت جهل راه بازگشت و جلوگيري از خسران وجود دارد ولي در صورت داشتن علم و انكار اين سه اصل از روي عناد اميد اصلاح وجود ندارد و كم كم به مرحله اخسرين و كساني مي رسد كه مهر بر دل و چشم و زبان آنان زده شده و هيچ نمي بينند و نمي شنوند و در نهايت گرفتار خشم خداوند در دنيا و آخرت (خسران)‌ مي شوند و اعمال آنان نابود مي شود كه مصاديق اين افراد كافرين، مشركين، مرتدين، منافقين، ظالمين و فاسقين هستند، پس توجه به اين موضوع با توجه به جهل عده اي از افراد نسبت به اعمال خود و عناد عده اي ديگر و سعي در گمراهي ديگران ضروري به نظر مي رسد.
با توجه به اين مطالب هدف از اين تحقيق شناخت صفات اين افراد و عوامل دوري از خداوند و راه هاي جلوگيري از خسران و تقرب به خداوند است و بر اين اساس اين تحقيق در پنج بخش كليات، مفهوم شناسي خسر، صفات خاسرين و مصاديق آنها و جزاي اخسرين و خاسرين و راه هاي جلوگيري و درمان خسران تنظيم شده است.
كليد واژه ها: خسر، خاسر، اخسر، ضلّ، ضرر، حبط، كفر، آيه.

مدرسه علميه: حوزه علميه الزهرا(عليها السلام)
شهرستان: شيراز

تحقيق پايان سطح دو (كارشناسي)

احسان به والدین
از دیدگاه آیات و روایات

استاد راهنما
سرکار خانم آبخیز

استاد داور:
سرکار خانم فلاح زاده

پژوهشگر:
فرح دادپور

تابستان1387

چکیده تحقیق پایانی” احسان به والدین”

چگونگي رفتار با والدين يكي از مسائلي است كه در نزد خداوند بسيار اهميت دارد و به همين علت آيات مختلفي به اين موضوع اختصاص يافته است و در اين زمينه روايات متعددي نيز از اهل بيت (عليهم السلام)‌ به ما رسيده است. حتي گاهي اوقات به هنگام بررسي آيات قرآن كريم يا روايات ائمه (عليهم السلام) به تعابير شگفت انگيزي مواجه
مي شويم كه شايد كمتر بتوانيم نظير آنها را در كتابهاي ديگر ببينيم.
موضوعي كه در اين پژوهش مورد بررسي قرار گرفته است مسأله احسان به والدين از ديدگاه آيات و روايات مي باشد. در اين پژوهش سعي بر آن شده كه لزوم و حدود اطاعت از والدين از ديدگاه آيات و روايات و حقوق فرزندان نسبت به پدر و مادر و آثار اطاعت از والدين در زندگي دنيوي و اجتماعي و عقوق والدين كه ضد احسان به والدين است مورد بررسي قرار گيرد.
احسان به والدين همان نيكويي به والدين است و آن از اشرف سعادات و افضل قرابتست و در آيات و اخبار بي شماري به اين امر ترغيب شده و استدلالات عقلي و وجدان سليم انساني لزوم احترام به والدين را به اثبات رسانده است، عقل و فطرت و وجدان همه بر اين گفته گواهند كه پدر و مادر واجب الاطاعه هستند و طبيعت انساني طوري ساخته شده كه در مقابل عواطف و احسان از خود واكنش و عكس العمل نشان دهد. و اين يك حكم تشريعي است ولي پيش از آنكه يك حكم تشريعي باشد يك حكم تكويني مي باشد چرا كه اين قانون مخصوص مؤمنان نيست بلكه هر كس شايسته نام انسان است بايد در برابر پدر و مادر حقشناس باشد.
در اين پژوهش سعي شده از منابعي نظير بحارالانوار علامه مجلسي، اصول كافي شيخ كليني ره، ارزش پدر و مادر در قرآن، روايات سيد اسماعيل گوهري، مجمع البيان علامه طبرسي و تفاسير مختلفي نظير تفسير الميزان، نمونه استفاده شود.
پس از بررسي موضوع احسان به والدين از ديدگاه آيات و روايات و ارتباط آن با اطاعت از دستورهاي خداوند اكنون مي توانيم اين گونه نتيجه گيري كنيم كه احترام به والدين، از دستورهاي اكيد ديني است.
درباره تعامل اطاعت از والدين با اطاعت از خدا، مي توان گفت كه ما ابتدا اطاعت از دستورهاي خداوند را واجب مي دانيم. سپس، خداوند دستور داده است كه از پدر و مادر اطاعت كنيم، و به آنان احترام بگذاريم.
پس اطاعت از اين دستور خداوند، احترام به والدين را به همراه مي آورد. البته، اگر اطاعت از والدين موجب زير پا نهادن دستورهاي الهي شود، بر اساس نظر اسلام نبايد از آنان اطاعت كرد، و دستور خداوند بر دستور والدين ارجحيت داده شده است. با اين حال، در چنين مواردي اسلام تأكيد مي كند كه بايد با نرمي و متانت با پدر و مادر برخورد كرد و اسلام، اجازه پرخاش را حتي در زماني كه پدر و مادر برخلاف دين دستور داده باشند، به فرزندان نداده است و اطاعت نكردن از پدر و مادر مي تواند چه آثار عجيبي را در زندگي انسان بگذارد. پس بايد فرزندان با شناختن حقوق واجب و مستحب و وظيفه مهم خود را در برابر پدر و مادر به انجام برسانند.

واژگان كليدي:
احسان: بكسر همزه، نيكي كردن، درباره كسي. بخشش. احسان در لغت به عمل آوردن خيري است كه اجراي آن سزاوار باشد و در شريعت آن است كه خدا را چنان عبادت كني كه گويي او را مي بيني چه اگر تو او را نبيني او تو را مي بيند. و نيز احسان عبارت است از تحقيق به عبوديت بر مشاهده حضرت ربوبيت بنور بصيرت يا رؤيت حق موصوف به صفات خود بعين صفت وي.
والدين: پدر و مادر، ثنيه والد، پدر و مادر.
قرآن: كتاب آسماني مسلمانان كه شامل 6600 آيه و صد و چهارده سوره است. هشتاد و دو سوره آن در مكه نازل شده و به سوره هاي مكي معروف مي باشد و سي و دو سوره هم در مدينه نازل شده و آنها را مدني مي گويند. قرآن به هم پيوستن و بهم نزديك شدن دو چيز به يكديگر.
احاديث: جمع حديث و احدوثه.
اسلام: (بكسر همزه) تسليم شدن، منقاد شدن، داخل شدن در صلح و آشتي. نام يكي از مذاهب عمده در حدود 611. توسط حضرت محمد بن عبدالله رواج پيدا كرد.
مقام: جاي اقامت، جاي ايستادن ، جاي قدم، منزلت، رتبه، پايه، جايگاه مقامات جمع. در فارسي به معني آهنگ. پرده موسيقي مي گويند. قدما دوازده مقام براي موسيقي قائل بوده اند.
به اين قرار است: راست، اصفهان، عراق كوچك، بزرگ، بوسيلك، حجاز، عشاق، حسيني، زنگوله، نوا، رهاوي.
اطاعت: فرمانبرداري كردن، انقياد. فروتني و تواضع و تسليم شدگي.
وفاداري: تعظيم و كرنش و اظهار كوچكي و بندگي. به جا آوردن امر و ترك مطالب منهيه. اعلي درجه تكاليف بني نوع بشر نسبت به خداي تعالي است.
حق: راست و درست، ضد باطل، ثابت و واجب و كاري كه البته واقع شود.
يقين، عدل، نصيب و بهره از چيزي، ملك و مال. حقوق جمع و يكي از نامهاي باري تعالي است.

حوزه علميه الزهرا(عليها السلام)
شهرستان شيراز

چکیده تحقيق پاياني سطح دو (كارشناسي)

اثبات و کیفیت نزول وحی در قرآن

استاد راهنما
سركار خانم علوی

استاد داور
سركار خانم فلاح زاده

پژوهشگر
الهه فلاح زاده

زمستان 1389

امتیاز : عالی

چکیده

وحی دارای معانی و کاربردهای لغوی متعددی مانند: نوشتن، اشاره، پیام، الهام، کلام مخفی و کتاب دارد ولی ریشه اصلی آن القای معنا و دانش بر دیگری است. کاربردهای قرآنی وحی عبارتند از: تقدیر الهی در نظام هستی، هدایت غریزی، القای شیطانی، الهام، اشاره، پیام الهی به فرشتگان فرستادن روح بر پیامبر، تأیید عملی پیشوایان الهی و ارتباط نبوی.
از جمله مفاهیم مرتبط با وحی حدیث قدسی است که بر خلاف وحی قرآنی معجزه نبوده و ما نیز متعبدبه تلاوت آن نیستیم همچنین نمی توان آن را در نماز خواند و به صورت متواتر نیز به ما نرسیده است. وحی انتقال حقایق بر قلب پیامبران با تکلم حضوری خداوند است ولی تجربه نبوی مواجهه پیامبران با خدا هنگام گرفتن وحی است که شخصی و درونی است. تحدیث سخن گفتن خداوند با برخی انسان ها از طریق فرشته است. الهام نوعی افاضه الهی بردن انسان است که منبع آن برای گیرنده مشخص نیست. حدیث نبوی سخنی حاکی از گفتار، کردار و تقدیر پیامبر اکرم(ص) است که بر خلاف وحی قرآنی الفاظ و ساختار آن الهی نبوده است. عرفان شناخت حقایق با کشف و شهود از طریق سیر و سلوک است، لقائات شیطانی که به صورت پنهان بر قلب انسان انداخته می شود بر خلاف وحی باعث وسوسه بر گناه و واقع شدن در تاریکی معنوی می شود.
با توجه به پنهانی بودن ارتباط وحیانی و عدم برخورداری همگان از آن مسئله وحی همواره برای غیر پیامبر تأمل بر انگیز بوده و برخی امکان آن را انکار کرده اند. شواهد و دلایل منکران وحی عبارتند از هم سنخ نبودن انسان با مبدأ وحی، ناتوانی همگان در ارتباط وحیانی به رغم تساوی انسان ها در استعداد و درخواست نزول فرشته برای تصدیق پیامبر و همکاری با او.
برخی خدا باوران برای رهایی از تکالیف وحی را نمی پذیرند و گروهی دیگر بنا به علل معرفتی مانند عدم شناخت خدا، انسان و شرایط ارتباط وحیانی و ظاهرگرایی منکر وحی اند. با توجه به نبودن دلیل بر عدم امکان وحی در خارج و از جمله قرآن کریم شاهد بر امکان وحی است. همچنین معرفت هایی خارج از قلمرو حس و عقل، مانند الهام و خواب های راستین گر چه با وحی هم سنخ نیستند شاهد بر امکان وحی اند.
بنابر آیه (51 سوره شوری)وحی سه قسم است: بی واسطه، من ورای حجاب و با واسطه فرشته. وحی بی واسطه و مستقیم بر دو گونه است: در بیداری که نوح، ابراهیم، عیسی، محمد(علیهم السلام) و … از آن برخوردار بوده اند و در خواب که حضرت محمد و ابراهیم (علیه اسلام) از آن بهره مند بوده اند. در وحی از ورای حجاب پیامبر وحی را از بیرون یک حجاب می شنود مانند وحی به حضرت موسی(ع). وحی با واسطه فرشته ممکن است با ظهور در شکل واقعی خود یا با تجسم به صورت انسان و یا القای وحی در دل پیامبر باشد حضرت محمد و عیسی (علیهما السلام) این قسم وحی را داشته اند. از آیات و روایات استفاده می شود که حضرت محمد(ص) از تمام اقسام وحی بهره مند بودند.

کلید واژه: کیفیت- امکان- الهام- مکاشفه- عرفان- تحدیث